Auteursrecht 2 - Blogs - Advies-balie

Advies-balie
voor (juridisch) advies
en praktische ondersteuning
Ga naar de inhoud

Hoofdmenu:

Auteursrecht 2

Advies-balie
Gepubliceerd door in Auteursrecht ·
Tags: auteursrechtuitzonderingenexploitatierechtpersoonlijkheidsrechten

Mag ik een kopie maken van een tijdschriftartikel? Mag ik dat artikel op mijn website plaatsen? Mag ik citeren uit het werk van een ander? Mag ik muziek op een CD branden?  WAT MAG WEL EN WAT MAG NIET?

IN DIT ARTIKEL UITLEG OVER DE UITZONDERINGEN DIE VAN TOEPASSING ZIJN OP HET AUTEURSRECHT
De hoofdregel van de Nederlandse Auteurswet is dat de maker van een boek, foto, film of bijvoorbeeld een muziekstuk de enige is die dat betreffende werk* mag kopiëren en/of openbaar mag maken. In een eerder blog, 'Foto's en plaatjes voor je website? Let op!' ging ik in op het auteursrecht, in dit artikel zal ik ingaan op de wettelijke beperkingen van het auteursrecht.

Het auteursrecht kent de maker van een werk vele bevoegdheden toe (zoals het exploitatierecht en persoonlijkheidsrechten). Er zijn door de wet echter een aantal beperkingen aan deze bevoegdheden gesteld. Een belangrijke beperking van het auteursrecht is dat het recht niet voor onbepaalde tijd geldt. Het auteursrecht vervalt zeventig jaar na overlijden van de maker (art. 37 Aw ). Dit geldt ook in het geval het auteursrecht aan een ander is overgedragen. Nadat het auteursrecht is vervallen staat het een ieder vrij het werk openbaar te maken en/of te verveelvoudigen.

Op de vier belangrijkste beperkingen van het auteursrecht die handig zijn om te weten, zal ik hieronder ingaan:

1. DE PERSEXCEPTIE
Als eerste de persexceptie. Uiteraard zijn nieuwsberichten en andere artikelen die in de media verschijnen auteursrechtelijk beschermd. Het overnemen van een volledig artikel zonder toestemming van de rechthebbende is niet toegestaan. Uiteraard mag je de feiten die achter het betreffende nieuws liggen wel in je eigen woorden opnieuw vertellen, maar een artikel klakkeloos overnemen is niet toegestaan. Een uitzondering betreft het overnemen van 'nieuwsberichten, gemengde berichten, of artikelen over actuele economische, politieke, godsdienstige of levensbeschouwelijke onderwerpen alsmede van werken van dezelfde aard' die in de media verschijnen en door een ander medium met 'een zelfde functie' worden overgenomen mits ze aan een aantal voorwaarden voldoen. De belangrijkste voorwaarde daarbij is dat de bron, waaronder de naam van de maker, op duidelijke wijze wordt vermeld en het auteursrecht niet uitdrukkelijk is voorbehouden (artikel 15 lid 1 van de Auteurswet). Deze beperking betreft slechts het overnemen van artikelen en geldt niet voor foto's of andere werken.

Tegenwoordig zie je op veel websites artikelen staan uit (online) kranten of tijdschriften. Besef echter dat het overnemen van een artikel, als je geen toestemming hebt van de rechthebbende en je ook geen beroep kunt doen op de persexceptie van artikel 15 Aw het je erg duur kan komen te staan als je toch een artikel van een ander op je website plaatst. Het 'helpt' in zo'n geval ook niet, altans niet om je te wapenen tegen een inbreuk op het auteursrecht, om onder het betreffende bericht een link naar het originele artikel te plaatsen! Lees deze uitspraak maar eens.

2. DE CITAATEXCEPTIE
Een andere beperking van het auteursrecht betreft de zogenaamde citaatexceptie.  Het citeren van een (kort) gedeelte van een artikel, boek of deel van een werk van een ander vormt ook een uitzondering op het auteursrecht. Uit artikel 15a van de Auteurswet blijkt dat citeren uit een werk, onder voorwaarden is toegestaan.  
Die voorwaarden zijn:
  • Dat het citaat een bepaald, in de wet genoemd, doel dient te dienen zoals een aankondiging, beoordeling, bespreking, kritiek of wetenschappelijke verhandeling (ook andere vergelijkbare doelen worden toegestaan);
  • dat er alleen geciteerd mag worden uit rechtmatig openbaar gemaakte werken;
  • dat het citaat relevant en functioneel moet zijn binnen de context waarbinnen het geplaats zijn. Grote tekstpassages mogen niet overgenomen worden als 'citaat'. Citaten dienen slechts ter verduidelijking van een mening of nieuwsbericht. Afbeeldingen of tekstpassages die weinig tot niets verduidelijken, en slechts ingezet lijken te zijn om de tekst of het artikel interessanter of visueel aantrekkelijker te maken, vallen niet onder het citaatrecht;
  • dat bij het gebruik van een citaat altijd de bron en de maker van het werk vermeld dient te worden.

HET BEELDCITAAT
Citeren uit afbeeldingen en filmmateriaal is ook toegestaan. Dit wordt een beeldcitaat genoemd. De voorwaarden zijn hetzelfde als voor citaten uit andere werken. Voor beeldcitaten (het gebruik van foto's) geldt dat de foto('s) moeten worden gebruikt ter verduidelijking of onderbouwing van het artikel en niet in overwegende mate gebruikt worden ter versiering of verfraaiing van de betreffende publicatie of artikel.

In een uitspraak d.d. 29-01-2014 van de rechtbank Limburg oordeelde de kantonrechter als volgt over een eis tot schadevergoeding wegens inbreuk op het auteursrecht, waarbij de gedaagde een beroep deed op het citaatrecht: 'Nu sprake is van een interview dat door gedaagde met [betrokkene] is gehouden en het beeldcitaat in ieder geval is opgenomen ter verduidelijking of onderbouwing van dit interview, is naar het oordeel van de kantonrechter sprake van een rechtsgeldig beeldcitaat. Juist is dat ook dan een beeldcitaat eerst redelijkerwijs geoorloofd is wanneer het inhoudelijk relevant is en slechts een klein onderdeel uitmaakt van het werk.( … ) Het beeld moet ook een duidelijk functioneel verband hebben met het werk waarin het wordt gebruikt. (…) De foto heeft derhalve als doel de lezer een indruk te geven van het betreffende artikel. (…) Gelet op het vorenoverwogene is voldaan aan de cumulatieve vereisten van artikel 15a lid 1 Aw en slaagt het beroep van gedaagde op het citaatrecht.’

Bij gebruik van een (beeld)citaat is een bronvermelding een absolute vereiste. Als je een citaat gebruikt op een website kun je de bronvermelding eenvoudig middels een link naar de bron leggen (al dient die bron dan wel op internet te staan), je kunt ook een bronvermelding achter het citaat plaatsen (tussen haakjes de volledige bronvermelding). Ook is het handig/verstandig om de vindplaats te vermelden. Dit kan een boek zijn, een artikel op een website, een foto van een bepaalde fotograaf. De vindplaats bestaat veelal uit de naam van de maker, de titel van het betreffende werk en de datum van publicatie. Met behulp van de vindplaats moet het voor een ander mogelijk zijn om de bron te vinden van het betreffende werk waar jij je citaat uit hebt gehaald.

3. DE ONDERWIJSEXCEPTIE
De derde beperking op het auteursrecht betreft de onderwijsexceptie (artikel 16 Aw). De onderwijsexceptie houdt in dat van elk soort werk delen mogen worden gekopieerd en openbaar gemaakt mogen worden ter toelichting bij niet-commercieel onderwijs. Het moet gaan om een aanvulling op het onderwijs, niet ter vervanging. Korte werken en afbeeldingen mogen in zijn geheel worden overgenomen. Ook in dit geval dienen er aan een aantal voorwaarden te worden voldaan:
  • Het moet gaan om niet-commercieel onderwijs;
  • Het werk waaruit is overgenomen moet rechtmatig openbaar gemaakt zijn;
  • Het auteursrecht niet door de rechthebbende uitdrukkelijk is voorbehouden;
  • Het overnemen moet in overeenstemming zijn met hetgeen naar de regels van het maatschappelijk verkeer redelijkerwijs geoorloofd is;
  • Voor zover redelijkerwijs mogelijk moet, de bron, waaronder de naam van de maker, op duidelijke wijze worden vermeld;
  • Aan de maker of zijn rechtverkrijgenden dient een billijke vergoeding te worden betaald.

4. DE THUISKOPIE
Een andere beperking op het auteursrecht betreft het maken van een thuiskopie. De basisregeling is te vinden in artikel 16b van de Auteurswet. Je mag als privépersoon ten behoeve van eigen oefening, studie of gebruik enkele kopieën maken van beschermde werken zonder toestemming van de rechthebbende.

Voor het maken van een thuiskopie op een drager als CD of DVD geldt artikel 16c Aw. Dit artikel heeft betrekking op geluids- of beeldopnames. Er gelden een aantal voorwaarden voor de thuiskopie-regeling. Zo mogen er slechts enkele exemplaren worden gemaakt als thuiskopie, moet de kopie voor eigen oefening, studie of gebruik bestemd zijn en mag de kopie in opdracht gemaakt worden (al mag dat niet ingeval van een muziek/beeld kopie).

Als een thuiskopie wordt gemaakt met behulp van een zogenaamde drager als een CD-r, E-reader, Externe harddisk, Smartphone met MP3 functie, HDD recorder of iets dergelijks dan is een vergoeding verschuldigd. Om het eenvoudig en controleerbaar te houden is er afgesproken dat de fabrikant van zo'n drager betaalt, per drager die hij in Nederland op de markt brengt, dient een vast bedrag aan Stichting de Thuiskopie te worden overgemaakt. Deze stichting verdeelt vervolgens de geïncasseerde bedragen onder de auteursrechthebbenden (muzikanten, fotografen en andere artiesten).

In tegenstelling tot bijvoorbeeld teksten, films, foto's en muziek vallen auteursrechtelijk beschermde computerprogramma's (zoals software en games) en elektronische databanken buiten de regeling voor de privékopie. In artikel 45n wordt een thuiskopie van software zelfs expliciet verboden. Een uitzondering daarop betreft de regeling voor het maken van een reservekopie van software door de rechtmatige verkrijger van het betreffende werk indien dit voor het beoogde gebruik noodzakelijk is (artikel 45k Aw).

Er gelden nog een aantal andere uitzonderingen/beperkingen op het auteursrecht. Ik noem daarvan alleen nog kort de in artikel 18b Aw genoemde uitzondering daar waar het gaat om openbaarmaking of verveelvoudiging van een werk in het kader van een karikatuur, parodie of pastiche mits hetgeen naar de regels van het maatschappelijk verkeer redelijkerwijs geoorloofd is. De nadere invulling van deze, vage, open norm in de wettekst, zal in de praktijk moeten worden ingevuld. Bij het recht van parodiëren gaat het om een humoristische nabootsing van een werk, waarbij het contrast met het originele werk overheerst. Bovendien geldt dat er niet meer mag worden overgenomen dan redelijkerwijs nodig is om de parodie herkenbaar te laten zijn en het mag geen commercieel karakter of concurrentiemotieven hebben. Uiteraard dienen daarnaast de algemene gedragsregels in acht  genomen te worden. Discriminatie, belediging en smaad zijn normaal  gesproken niet toegestaan en logischerwijs in een parodie of karikatuur ook niet.

SAMENVATTEND
Vrijwel alles wat je tegenkomt op internet aan teksten, illustraties, bewegende beelden en geluid is auteursrechtelijk beschermd. De hoofdregel is dat je toestemming dient te vragen aan degene die de auteursrechten bezit voordat je het werk (of dat nou een artikel, een filmpje, een foto, een illustratie of een andere werk is) mag gebruiken. Er gelden echter een aantal uitzonderingen op die hoofdregel, zoals de persexceptie, de citaatexceptie, de onderwijsexceptie, de thuiskopie en het recht van parodiëren. Let echter goed op de voorwaarden die aan die wettelijke uitzonderingen zijn verbonden voordat je werk van een ander gaat gebruiken om claims van rechthebbenden te voorkomen.

Heb je naar aanleiding van dit artikel nog vragen? Stel ze gerust!

* Een werk in de zin van de Auteurswet (artikel 10) is ieder voortbrengsel op het gebied van letterkunde, wetenschap of kunst, op welke wijze of in welke vorm het ook tot uitdrukking is gebracht.



5 Opmerkingen
2021-10-11 07:45:54
Wholesale Jordans From China Factory
Nike Canada
Lebron Shoes
Nike Air Max
Nike Shoes Outlet Store Online Shopping
Pandora Ring
Nike Women's Shoes
Red Bottom Shoes
Air Max 95
Air Jordan 32
Air Force 1
Pandora Jewelry
Air Jordan 5 What The
Nike Outlet
Adidas
Nike Wholesale Distributors
Air Jordan 17
Pandora Jewelry
Nike Sneakers For Women
Best Nike Running Shoes
Jordan 24
Nike Zoom
Air Jordan 30
Jordan 13
Nike Outlet
Jordan 29
Nike Air Max 720
Jordan 4 Retro
Adidas Wholesale Distributor
Cheap Jordan Shoes
Nike Free rn
Jordan 11 Low
Nike Air Force
Yeezy Boost 350 V2
Wholesale Jordans
Nike Clearance
Adidas China
New Nikes
Air Jordan Shoes
Wholesale Nike Shoes
Jordan 25
Pandora Jewelry
Pandora Jewelry
Jordan 19
Nike Jordan 1 Mid
Nike Shoes Men
Nike Black Friday Deals 2019
Raptors Jersey
Off White Nike
Nike
Jordan AJ 1
Michael Jordan Shoes
Nike Outlet Store Online Shopping
Pandora Jewelry
Jordan 11 Retro
MLB Shop
Pandora Charms
Nike Shoes
Pandora Jewelry Official Site
New Nike Shoes
Baby Jordan
Jordan Retro
Retro 12
Adidas Yeezy
Jordan 33 shoes
Huaraches Nike
Jordans 13
Adidas Shoes For Women
Nikes Wholesale
Jordan 1 Retro
Nike Roshe
Jordan 31
Pandora Ring
Jordan 2
Wholesale Nike Shoes
Air Jordan 33
Soccer Jerseys
Jordan 22
Jordan 33
Cheap Nike Shoes
Nike Wholesale
Adidas Yeezy Boost 350 V2
Adidas Outlet
Wholesale Jordans From China Factory
Nike
Nike Epic React
Nike Blazer
Nike Free Rn
Cheap Nike Shoes From China Free Shipping
NHL Shop
New Jordan
Jordans 15
Jordan Shoes
Adidas NMD
Wholesale Adidas
Air Jordan 28
Cheap Jordan 11
Air Max 270
Air Jordan 14
Nike SB
Kids Jordans
Jordans 34
Air Max 270
Jordan Concord
Jordans 18
Nikes
Pandora Bracelets
Jordans 20
Jordan 12
Jordans 6
Nike Sandals
Nike Outlet
Cheap NFL Jerseys
Cheap Wholesale Nike Shoes And Clothing
Air Force 1s
Fjallraven Kanken Backpack
Huaraches
Air Force Ones Nike
Jordan 26
Nike Running Shoes For Women
Jordans 16
Nike Foamposites
Nikes Wholesale
Christian Louboutin Shoes
Jordan 23
Nike Air Zoom
Cheap Jordans Wholesale
Nike Air Max 2019
Christian Louboutin Outlet
Nike Outlet
Nike Air Force 1
Jordan 21
Cheap Nikes
Nike Cortez Men
Jordan 12
Nike Shoes For Men
Air Max 720
Adidas Outlet
Air Force 1s
Nike Jordan
Jordans 27
Nike Running Shoes
Nike Air Foamposite One
NFL Shop
Dior Jordans
Nike Outlet
Nike Huarache Women
Cheap Jordans
Nike Factory Outlet
Nike Sneakers
Jordan Retro 11
NHL Jerseys
Wholesale Jerseys China
Nike Outlet Online
Jordan 35
2021-10-31 03:12:53
Nike Air Force 1
Pandora Jewelry
Cheap Nike Shoes From China
NFL Jerseys
Air Jordan Retro
Nike Sneakers
Nike Wholesale Suppliers
Nikes Wholesale
Jordan Retro
Adidas Yeezy Official Website
Jordan 33
Jordan 26
NHL Store
NBA Store
Air Jordan 13
Cheap Adidas Shoes For Men
Nike Air Force 1
Nike Factory Outlet Store Online
Jordan 27
Off White Nike
Jordans 12
MLB Shop
Nike Black Friday
Jordan 35
Wholesale Nike Shoes
Wholesale Retro Jordans
Nike Running Shoes
Jordan Concord
NFL Shop Online
Wholesale Jordans
NMD
Pandora Rings
Jordan AJ 1
Air Max 97
Huarache Shoes
Nike Air Zoom
Wholesale Nike Air Max
Jordan 21
Nike Shoes
Nike Outlet
Jordans For Kids
Nike Outlet Store Online Shopping
Jordan 18
Yeezy Boost 350 V2
Air Uptempo
Nike Shoes
Pandora Ring
Adidas
Nike Cortez
Air Max 270
Air Jordan 33
Cheap Jordan 11
Nike Foamposite
Nike Shoes For Men
Nike Outlet
Jordan 1 Retro
Nike Outlet Online
Nike Running Shoes For Women
Nike Air Force 1 Low
Pandora Bracelet
New Nikes
Nike Shoes Sale
Cheap Nikes
Nike Free
Nike Flex
Nike Outlet Online
Jordan Shoes
Nike Shoes
Huaraches
Baby Jordans
Nike SB
Pandora Jewelry Charms
Air Max 270
Jordan 11 Low
Nike Outlet
Jordan 4 Retro
Nike Outlet Store Online Shopping
Nike Air Jordan
Nike Store
Jordan 23
Nike Zoom
Nike Shoes
Jordan 17
Nike Roshe
Nike Air Foamposite One
Cheap Jordans From China
Pandora Jewelry 70% off Clearance
Air Max 720
Jordan 24
Cheap Jordans
Retro 12
Christian Louboutin Outlet
Nike Clearance
Air Jordan 11 Retro
Jordan 11s
Nike Huarache Men
Adidas Outlet Store
Jordan 28
Wholesale Jerseys
Nike Air Max Women
Adidas Yeezy
Jordan 2
Jordan 32
Air Jordan 22
Nike Air Force 1
Jordan 19
Air Jordan Retro 12
Jordan 34
Nike Running Shoes
Wholesale Nike Clothing
Cheap Jordans
Jordan Shoes
Nike Air Force Ones
Air Jordan 20
Jordan 31
Cheap NFL Jerseys
Christian Louboutin
Wholesale Adidas
Jordan 25
Nike Air Force 1 Mid
Dior Jordan
Pandora Earrings
Jordan 30
Adidas Outlet
NHL Jerseys
Adidas Wholesale
Nike Women's
Pandora Jewelry Official Site
Jordan 15
What The Jordan 5s
Nike Flip Flops
Wholesale Shoes
Red Bottom Shoes
Nike Factory Outlet
Lebron James Sneakers
Jordans 14
Jordans 2021
Jordan 16
Nike Roshe
Air Force 1
Nike Air Max 2019
Jordan 6s
Jordans 29
Jordan Shoes From China
Nike
Pandora Jewelry Official Site
Cheap Nike Shoes From China
Cheap Wholesale Nike Shoes Free Shipping
Nike Sneakers
Fjallraven Backpack
Air Jordan 33
Jordans 13
Nike Metcon
Pandora
Nike Jordan 1
2022-07-20 13:15:18
Jordan 1 Retro
Jordans 1
Nike Air Jordan 1
Nike
Cheap Nike Shoes
Jordan Retro 1
Air Jordan 1
Nike Store
Pandora Jewelry
Nike Women Shoes
Nike Shoes
New Nike Shoes
Adidas Sneakers Men
Balenciaga Shoes
Nike Outlet Store Online Shopping
Balenciaga Outlet
Pandora
Pandora Rings
Ferragamo Belts
Adidas Trainers
Air Jordan 1 Retro
Goyard Handbags
Yeezy Boost 350
Asics Running Shoes For Women
Jordan One
Pandora Charms
Pandora Bracelet
Adidas
Yeezy
Nike Shoes For Men
Adidas Running Shoes
Nike Store
Nike Sneakers Women
Adidas Website
Adidas Shoes Men
Nike Shoes Outlet
Adidas Canada
Nike Shoes Canada
Asics Outlet
Wholesale Jordan Shoes From China
Asics Outlet
Moncler Coats
Nike
Pandora Charms Outlet
Nike Canada Online Shopping
Pandora Charm Bracelet
Pandora Jewelry Official Site
Pandora Charms
Cheap Nike Jordan Shoes
Adidas Store
Pandora Bracelets Charms
Nike Shoes Women
Pandora Jewelry
Pandora Jewelry Official Site
Nike Shoes
Adidas Shoes
Wholesale Jordans
Goyard Bags
Moncler Outlet
Pandora Jewelry
Ferragamo Shoes
Pandora Jewelry Official Site
Jordan 1 Low
Pandora Charms Outlet
Pandora Charms
Balenciaga
Pandora Black Friday
Nike Outlet
Adidas Women's Shoes
Asics Sneakers For Women
Salvatore Ferragamo Belt
Moncler Jacket
Asics Outlet
Nike Canada
Pandora Charms Outlet
Balenciaga
Pandora Jewellery
Pandora
Puma Outlet
Pandora Charms Outlet
Pandora Charm
Adidas Shoes
Pandora Charms
Air Max 720
Pandora Outlet
Cheap Adidas Shoes
Pandora Jewelry Website
Pandora Outlet
Pandora Charms
Adidas Shoes
NMD
Nike Outlet Store
Pandora Jewelry
Adidas Sale
Nike Running Shoes Sale
Pandora Jewelry
Asics Shoes Women
Pandora Outlet
Pandora
Pandora Jewelry
Pandora Jewelry
Cheap Moncler Jackets
Pandora Bracelet
Pandora
Pandora Jewelry
Men's Nike Shoes
Pandora Charms
Pandora Charms
Jordan 1s
Moncler Sale
Nike Canada Online
Pandora Jewelry
Moncler Sale
Jordan 1 Dior
Pandora Outlet
Ferragamo Shoes
Balenciaga Sneakers
Pandora Official Site
Basketball Shoes
Jordan 1
Pandora Bracelets
Jordan 1 Lows
Nike Sneakers For Men
Pandora
Nike Factory
Pandora Charms
Asics Gel Kayano
Moncler Outlet
Nike Snkrs Canada
Pandora
Jordan 1 High
Balenciaga Shoes
Nike
Adidas Yeezy
Salvatore Ferragamo Belt
Pandora Jewelry Charms
Pandora Rings Official Site
Yeezy
Jordan Wholesale Distributors
Moncler Factory
Triple S Balenciaga
Pandora Charms
Nike Shoes
Pandora Jewelry
Moncler Coat Women
Pandora Charms


Terug naar de inhoud | Terug naar het hoofdmenu